Kolagen

Pripremila: mr.pharm Marija Vujović.

Kolagen je najvažnija bjelančevina u ljudskom organizmu. On obuhvata oko 30% od svih bjelančevina i osnovni je dio vezivnog tkiva. Njegova funkcija je višestruka: povezuje pojedine kosti u zglobove, gradi ovojnice oko organa i međusobno ih odvaja, povezuje kožu sa strukturama ispod nje, obavija mišiće i pojedine mišićne grupe, oblaže i štiti krvne žile i živce na mjestima na kojima ulaze ili izlaze iz organa, tako da, osim potporne, ima i nutritivnu ulogu. Posebna građa veziva osigurava i njegovu ulogu u očuvanju prirodne otpornosti organizma, kao i regeneracijsku ulogu, jer učestvuje u obnovi svih vrsta potpornog tkiva.

Kolagen u svom sastavu sadrži 19 različitih aminokiselina, zbog čega se često naziva kompleksnim proteinom. Aminokiseline kolagena podrazumijevaju mješavinu neesencijalnih i esencijalnih tipova aminokiselina. Postoji 28 tipova kolagena koji su opisani u literaturi. Najzastupljeniji je kolagen Tip I koji čini osnovna vlakna vezivnog tkiva. Takođe su česti kolagen Tip II, III i IV.

On se u organizmu neprekidno obnavlja – odumire i istovremeno se proizvodi iz ćelija koje ga hrane. Međutim, s vremenom se postupno smanjuje kapacitet njegove obnove zbog procesa starenja, trajnih preopterećenja ili autoimunih bolesti. Nivo kolagena se smanjuje već od 30. godine života. Gubitak kolagena negativno se odražava na izgled i funkciju cijelog tijela, te dovodi do različitih degenerativnih promjena. Nedostatak kolagena uzrokuje poremećaj koštano-mišićnog sistema (artritis, ukočenost), poremećaj u funkciji imunog sistema i pojavu tjelesnih promjena povezanih sa starenjem, kao što su bore, celulit, suva koža, kosa i koža bez sjaja te narušen oblik tijela.

Način života, pravilna ishrana i umjerena fizička akivnost donekle mogu ublažiti i usporiti gubitak kolagena, ali ga ne mogu spriječiti. Unošenjem kolagena u vidu kapsula, tableta i praškova kao dodataka ishrani olakšavaju se tegobe kod artritisa, stimuliše se gubitak masnih naslaga, izgradnja mišićnog matriksa i podmlađivanje kože. Dijetetski suplementi sa kolagenom se mogu naći u kombinaciji sa različitim vitaminima i mineralima. Najčešće je u kombinaciji sa vitaminom C koji doprinosi normalnom stvaranju kolagena, kalcijumom – mineralom neophodnim za održavanje zdravlja koštanog sistema i magnezijumom koji doprinosi sintezi proteina.